Türkiye'nin Rusya'dan tedarik ettiği hava savunma sistemleri nedeniyle yürürlüğe giren yaptırımlar, iki ülkenin üst düzey temaslarıyla yeniden küresel siyasetin merkezine yerleşti. Yıllardır iki müttefik arasında gerilim kaynağı olan bu kısıtlamaların yakın zamanda askıya alınma ihtimali, gözlerin yeniden Ankara ve Washington hattına çevrilmesine yol açtı. Sürecin arka planında yaşananlar ve kısıtlamaların içeriği, vatandaşlar tarafından dikkatle takip ediliyor, işte konuya dair tüm merak edilenler.
BEŞTEPE'DEKİ KRİTİK GÖRÜŞMEDEN ÇIKAN MESAJLAR
Türkiye'de düzenlenen NATO Zirvesi vesilesiyle başkente gelen ABD Başkanı Donald Trump, Beştepe'de ikili ilişkilere dair son derece kritik açıklamalarda bulundu. Yaptırımların geleceğine değinen Trump, konuya dair net bir duruş sergileyerek, "Yaptırımları kaldırabileceğimizi söyleyebilirim. Çok yakından çalışıyoruz, artık vaktidir. Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz." dedi. Bu hamle, uzun süredir yürürlükte olan kısıtlamaların yakın zamanda tamamen sonlandırılabileceği beklentisini güçlendirdi.
S-400 KRİZİNİN PERDE ARKASINDA NELER YAŞANDI?
İki ülke arasındaki askeri ortaklığı sarsan süreç, 2018 yılında Amerika Birleşik Devletleri Kongresinin savunma bütçesi kapsamında Türkiye'nin Rusya'dan askeri sistem tedarik etme planını gündeme taşımasıyla başladı. ABD Savunma Bakanlığı, hazırladığı raporda bu adımın ittifak ilişkilerine ve Türkiye'nin NATO'daki konumuna olumsuz yansımaları olacağını iddia etti. Bu durumun ardından ilk kısıtlamalar F-35 savaş uçaklarının teslimatına getirildi. Sistemlerin 2019 yılında Türkiye'ye ulaşmasıyla beraber, ilgili yasa kapsamında zorunlu yaptırımların devreye alınması süreci hız kazandı ve kısıtlamalar Nisan 2021'de resmiyet kazandı.
AMERİKAN YASALARINA GÖRE CAATSA MADDELERİ NELERİ KAPSIYOR?
Amerikan mevzuatına göre hazırlanan yaptırım paketi toplamda 12 farklı kısıtlama maddesinden oluşuyor. Yasaya göre, ABD Başkanı'nın bu maddelerden en az 5 tanesini seçerek uygulamaya koyması gerekiyor. Bu kapsamda öne çıkan kısıtlamalar arasında, hedef alınan kurumların ihracat ve ithalat bankası desteklerinden mahrum bırakılması, teknoloji lisanslarının iptal edilmesi, küresel ve Amerikan finans kuruluşlarından kredi sağlanmasının engellenmesi yer alıyor. Ayrıca ilgili taraflarla sözleşme yapılmaması, döviz işlemlerine sınır getirilmesi, gayrimenkul ediniminin engellenmesi ve üst düzey yetkililere yönelik vize yasakları da bu maddeler arasında bulunuyor.