Ekonomi yönetimi, enflasyonla mücadele ve finansal istikrar hedefleri doğrultusunda kredi kanallarına yönelik yeni adımlar attı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), gece yarısı yayımladıkları düzenlemelerle kredi, kredi kartı ve Kredili Mevduat Hesaplarına (KMH) yönelik sıkılaşmayı derinleştirdi.
TCMB, kredilerde ilave sıkılaşma adımlarını devreye soktu. Buna göre yabancı para kredilerde aylık büyüme sınırı yüzde 1’den yüzde 0,5’e düşürüldü. Tüketicilerin kullandığı KMH’lerde ise 8 haftalık dönemler için yüzde 2 büyüme sınırı getirildi.
BDDK cephesinde ise vatandaşın cebini doğrudan ilgilendiren kararlar öne çıktı. Düzenlemeyle birlikte konut kredilerinde birinci ve ikinci el ayrımı kaldırılırken, ödenemeyen kredi kartı ve ihtiyaç kredisi borçları için 48 aya kadar yapılandırma imkânı sağlandı.
Ancak yapılandırma adımıyla eş zamanlı olarak yeni bir sınırlama da devreye alındı. Toplam kredi kartı limiti 400 bin liranın üzerinde olan kullanıcıların limitlerinde, gelir durumuna göre kısmi azaltma yapılacağı belirtildi.
Düzenlemeleri değerlendiren Prof. Dr. Şenol Babuşcu, atılan adımların bir “kredi freni” değil, “risk ayarı” olduğunu vurguladı. Babuşcu, “Borcu uzatırım ama yeni borcu sınırsız vermem deniliyor. Bu karar geçmiş borcu yönetiyor, geleceği sıkılaştırıyor” ifadelerini kullandı. Kart limitleri için ise “Limit eşittir gelir. Belgesiz beyan devri kapanıyor” yorumunda bulundu.
Ekonomistler, özellikle kullanılmayan kredi kartı limitlerinin düşürülmesi konusuna dikkat çekti. Emrah Gürelli, limitini kullanmayan kişilerin cezalandırıldığını savunarak, bu durumun kısa vadede tüketimi artırıcı bir etki yaratabileceği uyarısında bulundu. Haydar Acun ise kart limitlerinin vatandaş için bir güvence olduğunu belirterek, “Acil sağlık veya eğitim harcamalarında bu limitler hayati olabilir” dedi.
Eğitim harcamalarına dikkat çeken Evren Kirikoğlu, özel okul ödemelerinde kredi kartına tanınan faizsiz taksit imkânlarının bu düzenlemeden olumsuz etkilenebileceğini ifade etti. Kirikoğlu, “Yüksek kart limitlerinin silinmesi, okulları faizli KMH kullanımına yöneltebilir” değerlendirmesinde bulundu.
Merkez Bankası’nın politikasını değerlendiren Prof. Dr. Ali Hakan Kara, yüksek enflasyon nedeniyle faiz indiriminin sınırlı kaldığını, yan etkilerin ise makro ihtiyati tedbirlerle yönetildiğini belirtti. Ekonomist Burcu Aydın da yeni büyüme sınırlarının, TCMB’nin kredi musluklarını daha da kıstığını gösterdiğini ifade etti.